Dọn nhà trước Tết và cất đồ sau Tết: phần ít ai viết

Bài trước nói bày nhà ngày Tết thế nào cho vừa đủ. Bài này nói hai việc kẹp hai đầu mà ít ai viết: dọn trước khi bày, và cất sau khi hết Tết.

Hai việc này nặng hơn việc bày nhiều lần, và chúng cũng là chỗ hay xảy ra tai nạn trong nhà nhất — vì người ta làm vội, làm một mình, và làm những việc cả năm không làm.

Chia việc theo ngày, đừng dồn một hôm

Dọn dồn một ngày là cách chắc chắn để mệt và làm ẩu:

1. Sớm nhất — thanh lý đồ không dùng, đây là việc mất thời gian nhất vì phải quyết định.
2. Tiếp theo — chỗ cao và chỗ khó: trần, quạt, tủ trên, cửa sổ.
3. Rồi — bếp và nhà tắm, hai chỗ tốn công nhất.
4. Gần Tết — sàn, kính, và mấy chỗ nhìn thấy ngay.
5. Cuối cùng — bày biện.

Làm ngược thứ tự này thì bụi từ chỗ cao rơi xuống chỗ vừa lau xong, và phải làm lại.

Mấy chỗ nguy hiểm — phần quan trọng nhất bài

• Leo cao là nguyên nhân tai nạn số một trong dịp dọn nhà. Dùng thang có chân chắc, đặt trên nền phẳng, và có người giữ bên dưới. Đứng lên ghế nhựa hay ghế xoay là cách hỏng chân tay.
• Lau đồ điện thì ngắt điện trước — quạt trần, đèn, ổ cắm. Khăn ẩm và điện là cặp đôi nguy hiểm.
• Không pha lẫn hoá chất tẩy rửa. Một số hỗn hợp sinh khí độc; dùng riêng từng loại và mở cửa cho thoáng.
• Đeo găng khi dùng chất tẩy mạnh, và đừng để trẻ con quanh đó.
• Đồ nặng thì hai người khiêng. Tết mà đau lưng là hỏng cả kỳ nghỉ.

Nói thẳng: nhà sạch không đáng đổi bằng một cái ngã. Chỗ nào không với tới an toàn thì để nguyên, hoặc thuê người có đồ nghề.

Thanh lý đồ — cách quyết cho nhanh

• Món cả năm không đụng tới thì năm sau cũng vậy.
• Đồ hỏng để dành sửa — nếu để đã hơn một năm thì thực tế là sẽ không sửa.
• Cho đi thì cho sớm, để người nhận còn dùng được trong Tết.
• Đồ của người khác trong nhà thì hỏi, đừng tự quyết — đây là nguồn cãi nhau kinh điển dịp cuối năm.

Đồ thờ và đồ có giá trị tinh thần

• Phần nếp thì hỏi người lớn trong nhà — lau dọn bàn thờ mỗi nhà một cách và trang này không phải chỗ quyết định.
• Phần thực tế: lau khô, không ngâm nước với đồ đồng và đồ gỗ.
• Đặt xuống mặt phẳng có lót khi lau, đừng cầm trên tay giữa nhà.
• Chụp một tấm ảnh trước khi tháo ra nếu định lau cả bộ — lúc lắp lại sẽ biết chỗ nào vào chỗ nào.

Nhà chung cư và nhà có người già, trẻ nhỏ

Hai hoàn cảnh này có thêm mấy điều riêng:

• Chung cư thì hỏi ban quản lý về giờ được làm ồn và chỗ đổ đồ cồng kềnh — khoan đục hay vứt đồ cũ sai chỗ dịp cận Tết dễ thành chuyện với hàng xóm.
• Đồ bỏ đi phải gom theo lịch, đừng chất ra hành lang chung "tạm vài hôm", vì vài hôm đó rơi đúng lúc mọi nhà cùng dọn.
• Nhà có trẻ nhỏ thì cất hoá chất tẩy rửa ngay sau khi dùng, đừng để dưới sàn trong lúc còn đang làm dở.
• Người già không nên leo cao, dù họ nói làm được. Đây là việc nên nhận thay chứ không nên nhường.
• Đồ đạc xê dịch thì báo cho người già biết — đổi chỗ ghế hay thảm mà không nói là nguyên nhân vấp ngã rất hay gặp.

Sau Tết: cất đồ trang trí

Phần này quyết định năm sau mình mua lại hay dùng tiếp:

1. Lau sạch và để khô hẳn trước khi cất — cất lúc còn ẩm là mốc.
2. Gói riêng đồ dễ vỡ, không dồn chung một thùng lớn.
3. Dây đèn thì cuộn quanh một miếng bìa, đừng vo tròn; năm sau đỡ mất nửa tiếng gỡ rối.
4. Ghi nhãn ngoài thùng — chỉ cần mấy chữ cũng hơn là mở hết ra tìm.
5. Cất chỗ khô ráo, tránh gác mái nóng và tránh chỗ ẩm sát đất.
6. Bỏ ngay thứ đã hỏng, đừng cất lại rồi năm sau lại phát hiện.

Cây cảnh sau Tết

• Cây trồng chậu thì giữ được nếu chăm tiếp — cắt tỉa, thay đất, để chỗ sáng.
• Cành cắt thì không giữ được, đó là chuyện tự nhiên, không phải mình chăm kém.
• Đừng đổ đất và cây ra chỗ công cộng; gom theo cách nơi mình ở quy định.
• Nhà không có chỗ chăm quanh năm thì cho lại người có vườn vẫn hơn là để chết dần ngoài ban công.

Một điều nên nhớ

Nhà cửa dịp Tết là để người trong nhà thấy dễ chịu, không phải để đạt một chuẩn nào. Dọn tới mức mình thấy đủ rồi nghỉ ngơi thì đúng tinh thần hơn là dọn tới kiệt sức rồi cáu với nhau đúng hôm ba mươi.

Câu hỏi thường gặp