Lời chúc Tết: viết sao cho khác mấy câu ai cũng gửi
Lời chúc Tết có một vấn đề chung: phần lớn đều gửi cho ai cũng được. Mà câu gửi ai cũng được thì đọc xong quên ngay.
Bài này nói cách viết một hai câu mà người nhận thấy là dành cho mình.
Ba phần của một lời chúc có sức nặng
- Một điều cụ thể — nhắc tới một việc thật đã xảy ra trong năm giữa hai bên.
- Lời chúc — phần này ngắn được, vì phần một đã làm hết việc.
- Ký tên rõ.
Phần một là phần quyết định. "Cảm ơn anh chị đã hỗ trợ vụ giao hàng hồi tháng chín" khác hẳn "chúc anh chị năm mới an khang thịnh vượng" — dù câu thứ hai nghe trang trọng hơn.
Tìm "điều cụ thể" ở đâu
Nếu nghĩ mãi không ra thì thử mấy hướng:
- Một việc hai bên làm chung trong năm.
- Một lần được giúp, dù nhỏ.
- Một thay đổi của họ — chuyển chỗ làm, mở thêm chi nhánh, con vào lớp một.
- Một điều mình quý ở cách họ làm việc.
Không cần dài. Một mệnh đề là đủ, và nó cho thấy mình có nhớ.
Chọn lời chúc theo người nhận
Lời chúc nên khớp với điều người ta đang quan tâm:
- Người kinh doanh — chúc về công việc, khách hàng, đơn hàng.
- Người lớn tuổi — chúc sức khỏe và sum vầy, và đây là nhóm mà lời chúc truyền thống hợp nhất.
- Người trẻ đi làm — chúc công việc thuận lợi, thăng tiến.
- Gia đình có con nhỏ — chúc con khỏe, học tốt.
Đây không phải công thức cứng, chỉ là nhắc rằng một lời chúc dùng chung cho mọi người thì không nhắm vào ai.
Bốn kiểu nên tránh
- Sao chép nguyên tin nhắn lan truyền — người nhận thường đã nhận đúng câu đó từ ba người khác.
- Quá dài — thiệp kín chữ thì khó đọc và khó đáp lại. Vài dòng là đủ.
- Chúc điều người ta không mong — chúc "sớm có tin vui" cho người chưa muốn, chúc thăng tiến cho người vừa nghỉ việc. Đây là chỗ dễ vô ý làm người khác chạnh lòng.
- Kèm lời hứa về vật phẩm — "món này sẽ mang lại tài lộc cho anh chị". Điều này đã nói ở nhiều bài và nó đúng nhất với thiệp kèm quà.
Điểm thứ ba đáng chú ý nhất, vì người viết thường có ý tốt mà vẫn chạm phải.
Viết cho khách hàng số lượng lớn
Không thể viết tay hết, nên cách dung hòa đã nói ở bài quà khách hàng:
- Phần chung in sẵn, chừa chỗ trống.
- Người phụ trách khách đó viết một dòng riêng vào chỗ trống.
- Ký tên thật, không chỉ đóng dấu.
Một dòng viết tay trên thiệp in vẫn khác hẳn thiệp in hoàn toàn.
Tin nhắn chúc Tết
Với người không tặng quà, tin nhắn là hình thức chính. Vài điều:
- Gửi riêng, không gửi hàng loạt — tin nhắn hàng loạt nhận ra ngay.
- Xưng hô đúng tên — đây là cách nhanh nhất cho thấy tin này viết cho mình.
- Ngắn hơn thiệp — hai ba câu.
- Gửi vào lúc người ta rảnh — sáng mùng một thì ai cũng nhận cả trăm tin; gửi trước Tết hoặc vài ngày sau thì được đọc kỹ hơn.
Điểm cuối là mẹo nhỏ mà hiệu quả rõ.
Nếu không giỏi viết
Điều đáng nói với người thấy mình vụng chữ: lời chúc vụng mà thật vẫn hơn câu hoa mỹ chép lại.
Người nhận không chấm văn. Họ chỉ nhận ra một điều — câu này có phải viết cho mình không. Và điều đó thì không cần văn hay, chỉ cần nhớ một chi tiết thật.
Mấy khuôn mở đầu dùng được
Với người thấy khó bắt đầu, vài cách mở tự nhiên hơn "nhân dịp năm mới":
- Bắt đầu bằng việc cụ thể — "Năm nay nhờ anh chị mà vụ tháng chín chạy được…"
- Bắt đầu bằng quan sát — "Thấy bên anh chị năm nay mở thêm chi nhánh, mừng cho anh chị…"
- Bắt đầu bằng cảm ơn — "Cảm ơn anh chị đã kiên nhẫn với bên em mấy lần giao trễ…"
Cách thứ ba nghe lạ nhưng lại được đón nhận rất tốt: thừa nhận một chuyện chưa hoàn hảo cho thấy mình thật lòng hơn nhiều so với lời khen suông.
Lời chúc kèm vật phẩm
Khi quà là vật phẩm phong thủy, cách viết nên nhẹ:
- Nói ý nghĩa theo nếp — "món này mang ý bình an" là đủ.
- Không hứa kết quả — tránh những câu như "sẽ mang lại tài lộc".
- Để ngỏ — "nếu anh chị thấy hợp thì để bàn làm việc".
Cách viết này vừa đúng vừa để người nhận thoải mái — họ dùng hay không cũng không thấy áy náy.